Номер 51, страница 42 - гдз по белорусскому языку 9 класс учебник Валочка, Васюковіч

51. Прачытайце тэкст. Вызначце яго стыль. Ці можна аднесці гэты тэкст да тыпу разважання? На колькі частак можна падзяліць тэкст? Падбярыце загаловак да кожнай часткі.

Дзве пілы

Каля сяла

Сустрэлася з пілой піла.

Адна, як срэбра, ззяе,

А другая

Зусім іржавая была.

І вось, як кажуць, слова к слову,

Сяброўкі завялі размову.

— Галубанька, не пазнаю!

Скажы мне, родная сястрыца,

Як ты сумела заіскрыцца?

— А я да сонейка ўстаю

І ў лесе ці на рыштаванні

З людзьмі працую да змяркання.

У тым і ўвесь сакрэт,

Што я адшліфавалася як след.

— Ну, праца не па мне, я лепей паляжу

Ці пад страхой дзе-небудзь павішу,

Чым дрэва пілаваць у зімнія завеі.

Ты мне адно, сястра, скажы:

— Як трэба ратавацца ад іржы?

— Дык і дзіцё ж малое разумее,

Што нават сталь без працы іржавее!

М. Скрыпка.

Вызначце, якое слова з тэксту мае значэнне 'збудаванне з дошак для правядзення будаўнічых работ'.

Выпішыце сказ, які перадае асноўную думку тэксту. Падкрэсліце ў ім граматычныя асновы, зрабіце вывад пра пастаноўку знака прыпынку паміж часткамі сказа.

Дакажыце, што выдзеленыя сказы з'яўляюцца складанымі.

Знайдзіце ў тэксце звароткі. Растлумачце іх ролю.

51. Тэкст належыць да мастацкага стылю. Яго можна аднесці да тыпу разважання.

Тэкст можна падзяліць на тры часткі:

1. Сустрэча дзвюх піл.

2. Размова пра жыццё і працу.

3. Мараль.

Слова рыштаванні мае значэнне ‘збудаванне з дошак для правядзення будаўнічых работ’.

Сказ, які перадае асноўную думку тэксту: Дык і дзіцё ж малое разумее, што нават сталь без працы іржавее! Граматычныя асновы ў сказе: дзіцё разумее; сталь іржавее. Гэта складаназалежны сказ, паміж часткамі якога ставіцца коска. Сказы з прамой мовай з’яўляюцца складанымі, бо складаюцца са слоў аўтара і непасрэдна прамой мовы, якія маюць свае граматычныя асновы.

Звароткі ў тэксце: Галубанька, родная сястрыца, сястра. Іх роля — называць таго, да каго звяртаюцца з мовай, прыцягнуць яго ўвагу і выразіць адносіны да суразмоўцы.